Manzara Fotoğrafı Çekiyorum – Filtre Kullanımı

1

Manzara fotoğrafçılığında makine, lens seçimlerini yaptıktan sonra sırada filtre seçimi konusu var. Öncelikle manzara fotoğrafını çekebileceğimiz ekipmanları ve aksesuarları sıralamayı tercih etmemdeki sebep bize gelen soruların cevapları niteliğinde olduğu içindi. Sıradaki (bu konu dahil)üç konumuz yine bu yönde olacak. Şimdi, manzara fotoğrafçılığında hangi filtre ne amaçla kullanılır ve bir filtrede aramanız gereken özellikleri birlikte inceleyelim.

Hangi filtre ne işe yarar?

Her filtrenin birbirinden farklı kullanım amaçları vardır. Temel anlamda en çok tercih edilen ve kullanılan filtreler: UV, CPL ve ND filtrelerdir. Bunların haricinde renk filtreleri, kontrast filtreleri ve IR filtreler yer alır. Öel kullanım amaçları olan filtrelere su altı çekimlerde kullanılan filtreleri de ekleyebiliriz. Peki bizim en çok kullandığımız filtreler ne işe yarar?


Koruyucu filtre : Lenslerimizin ön camlarına gelebilecek olan darbeleri engellemek ve dış etmenlerden ön optik elemanı korumak amaçlı kullanılan filtrelerdir. Koruma amacı dışında bir amacı yoktur. Kalitelisinin fotoğrafa etkisi yoktur, kalitesizin eksisi çoktur. Dikkat!


UV Filtre:  Ultraviolet Filtreler: UV ışınlarını görmemizi sağlayan ama normal gün ışığında-manzara fotoğraflarında kullanılacaksa etkisini çok hissetmeyeceğiniz filtre türüdür. Doğru bir uv filtre renklerin doğruluğu ve beyaz ayarında da etkili olabilmektedir. Fotoğraf çekenler tarafından genel anlamda koruyucu filtre olarak kullanılır. EV filtrenin de kalitelisi fotoğrafa manzara fotoğrafına etki etmezken kalitesizinin softluk, renk kayıpları, keskinlikteki düşüş gibi eksileri vardır.


CPL Filtre: Circular Polarize Filtreler, daha çok plak veya CD/DVD benzeri yapıları olan iki adet cam elemandan oluşur. Üzerinde bizim rahatlıkla göremediğimiz bu çizgiler cam üzerinde mikronluk seviyededir. İç içe geçen bu spiral çizgilerin olduğu iki cam eleman çakıştığı zaman ışığın kırılmasını sağlayarak fotoğrafta yer alan parlak yüzeylerdeki ışığı kırar ve fotoğrafa yansımasını engeller. Örneğin bir otomobil çekiyorsanız filtreyi çevirdiğiniz zaman camlardaki yansımayı alır. Ya da bir göl yüzeyini çekecekseniz belirli derinliğe kadar dipteki taşları görebilirsiniz. Polarize filtre bu ışık kırılmasına sebebiyet verirken ışığın daha azını sensöre yansıtmayı başarır. Bu da perde hızının düşmesine sebebiyet verir. Bir nevi aşağıda anlattığım ND filtre etkisini görebilirsiniz. Yaklaşık 2-2.5 stop bir ND filtre gibi davranır. Bu etkileri ile birlikte fotoğrafa renk doygunluğu ve kontrast sağlar.
Kalitesiz bir CPL filtre çok can sıkar, kalitelisi ise mutluluk vericidir, yüzünüzde gülümsemelere sebebiyet verir. : )


ND Filtre : Natural Density filtreler yani doğal yoğunluk filtreler 1 stopluk değerden 11 stop değere kadar; kare ya da yuvarlak filtreler olarak yer alır. Bu filtrelerin amacı yoğunlaştırılmış ya da yoğunluğu artırılmış filtreler olduğu için pozlama sürenizi uzatma amaçlı kullanılır. Bir başka deyişle perde hızınızı iyice düşürmenizi sağlar. 10 stopluk bir filtre yaklaşık olarak saniyenin binde birinde çekeceğiniz fotoğrafı 1 saniyede pozlamanızı sağlar. Bu konuyla ilgili ND filtre alırken dikkat edilmesi gerekenler konusuna bakabilir. BURADAN
ND filtrelerin kalitelisi ile ağzınız kulaklarınıza kadar genişleyebilirken, kalitesizi ile oturduğunuz yerde ağlayabilirsiniz.


ND Grad Filtreler : Bu filtrelerin bir kısmı degrade bir nd geçişe sahip diğer tarafı ise fotoğrafa etki etmeyen yapıya sahiptirler. Ufuk çizgisine getireceğiniz geçişin olduğu yer size pozlama düzeltmenize yardımcı olur. Yoğunluğun olduğu yer genelde üst kısımda kalır ve gökyüzündeki + pozlamayı 0 değerine çekerken alt kısımdaki etkisi olmayan alan ile dengelemeyi sağlar. Bu da bir nevi HDR yani yüksek dinamik aralıklı; gölgelerin açık, vurguların ise normal pozlamaya sahip fotoğraflar üretmeyi kolaylaştırır. Bir nevi HDR filtresidir desek daha doğru olur. Bu arada bu tarz filtreler ile ölçüm modunuzu nokta’dan genel’e almanız yararınıza olur.


Renk filtreleri: Kırmızı, yeşil, mavi, sarı renklerde olabilen bu filtrelerin temel amacı kontrast sağlamak istediğiniz renkleri vurgulamaktır. Manzara fotoğraflarında daha çok siyah beyaz çekimlerde kullanılabilir.


Yıldız Filtre: manzara fotoğraflarında kullanılmaz gibi görünse de genellikle şehir manzaralarında gece çekimlerinde kullanılır. Fotoğrafa yansıyan herhangi bir ışığın yıldız şekliyle pozlanmasını sağlar.


Soft Focus filtre: Genelde portre çekimlerinde kullanılır. O yüzden detaya inmiyorum.

IR filtreler: Manzara fotoğrafçılığında siyah beyaz çekimlerde kullanılabilir. Asıl amacı ise gözün algılamadığı kızılötesi çekimleri yapmaktır. Bunu yapabilmek için dijital fotoğraf makinenizin sensörünü modifiye etmeniz gerekecektir. Bu modifiye işlemi sensör üzerinden çıkarılacak bir filtre ile olur ki bunu ustasında yapmak gerekir.

Kare Degrade Renk Filtreleri: ND grad filtrelerin renklisi olarak düşünülmelidir. Manzara çekimlerinde çekim zamanınıza göre farklı renkler tercih edilebilir. Örneğin gün batarken sıcak ve turuncuya yaın renkler, metalik renkler almak için yeşil ve tonları ya da gün ışığında çekim yapmak için mavi tonlarda bir gökyüzü almak için mavi ve tonları kullanılabilir.

Genel manda filtrelerin kullanımlarını bu şekilde açıkladıktan sonra benim manzara fotoğrafları çekerken size tavsiye edeceğim filtre polarize filtre ve nd filtreler olacaktır. Bu iki filtrenin dışında ND grad filtreler pahalı olsalar da fotoğraftan alacağınız kalitenin artmasını sağlayacaktır. Ayrıca bu filtreleri video çekimlerinizde de kullanabilirsiniz. Eğer time lapse çekimler yapıyorsanız çok işinize yarayacak filtrelerdir. Polarize filtrenin etkisini renk tonlarında ve ışık dengesinde, nd filtreyi gün ışığında uzun pozlama yapmak ve hareketin fotoğrafa yansımasını sağlamak için kullanabilirsiniz.


Hangi filtre hangi lense uyar?

Bu kadar anlattıktan sonra “Bir filtrenin neye göre seçileceğini nereden bileceğiz?” sorusunu cevaplayalım. Yuvarlak filtreler lenslerin ön kısmında yer alan filtre yuvalarına göre sıralanmaktadır. Genellikle lenslerin ön kısımlarında yer alan kısımda mm değeri ile ifade edilen odak değerinin dışında filtre çaplarının yer aldığı başka bir ölçülendirme birimi vardır. Örneğin Canon 18-55mm lenslerinin tamamı 58mm filtre çapına sahiptir. Bu filtre yuvasının 58mm yani 5.8cm genişliğinde olan “R” çapa eşittir. Lensten lense değişiklik gösterebilmektedir. Odak değeri ile alakası olmayan bu değer tüm lenslerde yer almaktadır. Kompakt ve dslr like diye tabir edilen bridge makinelerin bazılarında yer almasa da genelinde mevcuttur.

Bazı özel lenslerin ön cam elemanları bombeli bir yapıya sahip olduğu için filtre adaptörleri ile kare filtreler kullanılmaktadır. Burada filtreyi ön cam grup ile temasa girmemesi amacıyla filtre adaptörleri ile uzaklaştırırız. Bazı kare filtre tutucularında ise filtre adaptörüne gerek kalmadan lensin parasoleyine klips şekliyle sıkıştırılarak takılabilir.


Filtrelerin kalitelisi ile kalitesizini nasıl ayırt edebiliriz?

Filtreler de lensler gibi belirli kaplamalara veya cam elemanlara sahiptir. Filtre markaları bunları kendi aralarında sınıflandırma yöntemine gitmişlerdir. Aradaki farkı anlamanın en basit yolu fiyat bazlı kontrol etmektir. Markası bilinmedik olsa da kaliteli filtreler de yer alabilir. Fiyatları da ucuz olabilir. Bunları da araştırmak ve bütçenize göre tercih ederek temin etmelisiniz.

Bir sonraki konumuzun ne olacağı yönünde fikirleriniz olsa gerek ama ben yine de ipucu vereyim.

Share.